‘Aanbesteden moet veel professioneler’
Aanbestedende diensten moeten beter en eerder nadenken over de aanbestedingen die zij op de markt brengen. Dat vindt specialist in het aanbestedingsrecht Chris Jansen van de Vrije Universiteit. De hoogleraar nam in opdracht van de Regieraad Bouw de wetgeving onder de loep die het vergeven van opdrachten door de overheid regelt.
“De wet- en regelgeving krijgt vaak de schuld, maar daar licht het niet aan. Veel dingen gaan niet goed omdat aanbestedende diensten beslissingen nemen die later niet zo verstandig blijken te zijnâ€, vat Jansen het probleem samen.
Om te voorkomen dat overheden dergelijke foute beslissingen blijven nemen, moeten ze zich volgens Jansen al in een heel vroeg stadium afvragen wat ze precies willen doen. Want wetgeving biedt volgens Jansen op dat gebeid weinig houwvast.
“Je moet bijvoorbeeld geen standaard opdracht formuleren als het project zo ingewikkeld is dat je een beroep moet doen op de creativiteit van de uitvoerderâ€, geeft Jansen een voorbeeld van een vroeg genomen beslissing die later voor grote problemen kan zorgen.
Volgens de aanbestedingsspecialist zijn minder verstandige besluiten het gevolg van een gebrek aan de juiste informatie. “Het komt vaak voor dat aanbesteders niet weten wat ze niet weten.†Een spoorboekje is volgens Jansen de beste manier om aanbestedende diensten in eerder stadium dan nu het geval is na te laten denken over hoe ze hun vraag in de markt moeten zetten en welk risico’s daarbij komen kijken. Hierin moeten naast praktijkvoorbeelden en checklijsten voor aanbestedingen stroomschema’s komen die de ambtenaren helpen om de juiste beslissingen te nemen.
Wat Jansen betreft hoeft het door hem gewenste spoorboekje niet per sé in boekvorm te verschijnen. “Je zou hiervoor een hele mooie interactieve website kunnen maken die regelmatig wordt bijgewerkt en waarin direct kan worden doorgeklikt naar het benodigde stroomschema of de ckecklist.â€
Hoewel de verschijningsvorm van het door Jansen gewenste spoorboekje nog niet vast staat, is er al wel een commissie samengesteld. Onder leiding van hoogleraar Michiel Scheltema wordt gewerkt aan wat de commissie zelf een ‘Leidraad Aanbesteden’ noemt. De commissie bestaat uit deskundigen van zowel de overheid als marktpartijen.
De studie van Jansen, die onder de titel ‘Beter aanbesteden in de bouw; Regels bieden ruimte voor kwaliteit, efficiency en innovatie’ bij de Regieraad Bouw is verschenen, is de basis voor het werk van de commissie Scheltema. Het onderzoek is gisteren officieel aan minister Brinkhorst van Economische Zaken overhandigd.
